Standart numarasını, işareti ve kullanım koşulunu birlikte okuyun

UL standartları, ürün ve sistemlerin güvenliğinin değerlendirilmesinde kullanılan teknik gerekleri tanımlar. Belgenin kapsamına göre malzeme, yapı, deney ve kullanım koşullarını ele alır. Bütün ürünlere uygulanan tek bir “UL standardı” yoktur; doğru belge, ürünün türüne ve kullanımına göre seçilir. Diğer endüstriyel standartlar gibi standart, test raporu ve ürün sertifikası farklı şeyleri anlatır.

UL adı tarihsel olarak Underwriters Laboratories ifadesinden gelir. Bugünkü yapıda UL Standards & Engagement standart geliştirir, UL Research Institutes güvenlik araştırmaları yürütür, UL Solutions ise test, inceleme ve sertifikasyon hizmetleri sunar. Bir standardın yayımlanması, o standardı taşıyan her ürünün sertifikalandığı anlamına gelmez.

“UL onaylı” ifadesi hangi bilgiyi eksik bırakır?

Günlük dilde kullanılan “UL onaylı” sözü yerine, ürünün hangi işareti taşıdığı, hangi modele ait olduğu ve ne için değerlendirildiği sorulmalıdır. Gerçek bir sertifikasyon, belirlenmiş gereklerin karşılandığına ilişkin kanıt sağlar; yanlış bağlantı, aşırı yük veya uygun olmayan ortam için sınırsız güvenlik garantisi vermez.

UL Listed, ürünün ilgili standart gereklerine göre değerlendirildiğini gösterir. UL Classified ise belirli özellikler, belirli tehlikeler veya sınırlı kullanım koşulları bakımından değerlendirmeyi ifade eder. İşaretin yanında yazan kapsam, işaretin kendisi kadar önemlidir.

UL Recognized Component, daha büyük bir ürünün içine yerleştirilecek bileşen ve alt birimlerle ilgilidir. Muhafaza, sıcaklık veya bağlantı biçimi gibi kabul koşulları bulunabilir. Bu bileşenin nihai ürüne uygunluğu, o koşullar gözetilerek değerlendirilir.

Yeni tip etiketlerde UL Certified ifadesi de görülebilir; bu işaret Listed ve Classified hizmetlerini kapsayabilen bir düzen kullanır. Ülke kodları, değerlendirme özellikleri ve kayıt kimliği okunmalıdır. Yalnızca “Certified” kelimesinden bütün ülkeler veya bütün tehlikeler için kapsam çıkarılmaz.

UL uluslararası geçerliliği olan tek bir izin midir?

UL faaliyetleri uluslararasıdır; ancak sertifikanın geçerlilik kapsamı ülkeye, programa ve uygulanan standartlara bağlıdır. ABD ve Kanada kapsamı, ilgili işaret ve sertifikasyon kaydıyla belirlenir. Müşteri şartnamesi, yerel kurallar ve yetkili denetim makamının kabul koşulları ayrıca ele alınır.

ABD'de OSHA'nın NRTL programı, belirli ürünlerin test ve sertifikasyonunu yapabilecek kuruluşları tanır. Kuruluşun yetkisi ilgili standart ve tesis kapsamıyla sınırlıdır. UL Solutions bu sistemdeki tek seçenek değildir: örneğin Intertek, yetki kapsamında UL standartlarına göre test edip ETL işareti verebilir. CSA standartları ve sertifikasyonu da standart ile belgelendiren kuruluşun ayrı okunmasını gerektirir.

CE işareti, uygulanabilir AB mevzuatına uygunlukla ilgilidir ve sorumluluk üreticidedir. UL sertifikasyonu CE yükümlülüklerini kendiliğinden karşılamaz; CE işareti de ABD'deki NRTL gereklerinin yerine geçmez. Hedef pazar belli olmadan yalnızca logoya göre ürün seçilmez.

Bir ürünün sertifikasyon kaydı nasıl kontrol edilir?

Önce etiketteki üretici, tam model, elektriksel değerler ve işaret birlikte okunur. Ardından kayıt kimliği veya dosya numarasıyla UL Product iQ üzerinden ilgili kayıt ve kategori kılavuzu incelenir. Belgedeki model ekiyle üründeki model eki de eşleşmelidir; aynı üreticinin başka bir ürününe ait belge yeterli değildir.

Örneğin bir güç kaynağında bileşen tanıma işareti bulunuyorsa, kabul koşulları kontrol edilir. Belirli bir muhafaza veya sıcaklık sınırı istenmişse bu koşullar tasarımın parçasıdır. Güç kaynaklarının UL standartları ile sigortaların UL standartları aynı başlık altında tek bir uygunluk belgesi gibi değerlendirilemez.

Sertifikasyon sürecinde ne yapılır?

Ürün ve hedef pazar tanımlanır; uygun standartlar, teknik dosya ve numuneler üzerinden değerlendirme yapılır. Programın gerekleri sağlandığında işaret kullanımına yetki verilir. UL sertifikasyonunda üretim gözetimi, üretilen ürünün değerlendirilen yapıya uygunluğunu izler. Bir defalık test raporu, tek başına sürekli işaret kullanma yetkisi değildir.

Standartların uygulanması her durumda aynı ölçüde zorunlu değildir. Mevzuat, kabul edilmiş kurallar veya sözleşme şartları standarda atıf yapabilir. Teklifte standart numarası, uygulanacak baskı ve sertifikasyon kapsamı açıkça yazılmalıdır; yalnızca “UL uyumlu” ifadesi satın alma şartını belirsiz bırakır.

Otomasyon panosunda bileşen ile bütün sistemin farkı

UL 508A kapsamında sertifikalı bir endüstriyel kontrol panosu, kendi değerlendirme kapsamına sahiptir. Panonun kontrol ettiği motor, ısıtıcı veya bütün makine otomatik olarak bu sertifikaya dahil olmaz. Aynı şekilde, sertifikalı parçalar kullanmak da panoya kendiliğinden UL işareti koyma hakkı vermez.

Muhafaza seçiminde IP koruma derecesi ve NEMA muhafaza tipleri kendi kapsamlarıyla incelenir. IEC 61800 kapsamındaki sürücülerde ve IEC 60947 kapsamındaki şalt cihazlarında da belge, tam ürün modeli ve hedef pazara göre okunur. Farklı standart adları, ürünlerin otomatik olarak birbirinin yerine kullanılabileceğini göstermez.

UL 1077 ek koruyucu ile UL 489 devre kesici ayrımı bunun pratik bir örneğidir. UL 1077 kapsamındaki cihaz, gerekli branşman devresi korumasının yerine kullanılamaz. Aynı amper değeri veya benzer dış görünüş, iki cihazın koruma görevini eşitlemez.

İlgili UL standartları

UL 60947-4-1 kontaktör ve motor yol verici konularıyla; UL 60947-5-1 elektromekanik kumanda cihazlarıyla ilgilidir. UL 60947-5-2 yaklaşım anahtarlarını, UL 60947-7-1 bağlantı klemenslerini, UL 60947-6-1 ise transfer anahtarlama donanımını incelemek için ilgili başlangıç konularıdır. Her birinin güncel kapsamı ve ürünün sertifikasyon kaydı ayrıca okunmalıdır.

Pano bileşenleri için ilgili kategoriler

Güç kaynakları, kontaktörler, sigortalar, röleler ve soketler ile PLC'ler aynı panoda farklı görevler üstlenir. Seçimde tam model, gerilim, akım, bağlantı koşulları ve kullanım amacı birlikte kontrol edilir. Bir parçanın sertifikası diğer parçaların veya tamamlanmış panonun değerlendirmesini devralmaz.