Motor sürülürken start sinyali kesildiğinde, motor güç kaybedecek ve durmak için mekanizmayı sürekleyecektir. Serbest duruş modunda ayarlanmış olan sürücü Durmak için süreklenen motorun dışarıdan frenleme veya direnç olmadan yavaşlaması ve durması sürecini ifade eder.

Kısaca motoru mekanik kontaktör yada pako şalter ile durdurma ile aynıdır. Motor kontrolsüz olarak kendi ataleti ile durur.

Ac motor hız kontrol sisteminde, durma için sürekleyin özelliği motoru yavaşça durmasına yardımcı olmak için motora sağlanan gücün frekansını azaltarak kullanılabilir. Bu, motorun mekanik stresini azaltmaya ve sürücü sisteminde performansı ve güvenilirliğini artırmaya yardımcı olur.

Ani bir durma gerektiği uygulamalarda durma için sürekleyin özelliğinin kullanılmaması gerektiğine dikkat edilmelidir, çünkü daha uzun bir durma mesafesi sonucu doğabilir ve sistemi zarar görebilir. Bu durumlarda, motoru durma noktasına getirmek için dışarıdan frenleme veya direnç kullanılması gerekir.

Öte yandan serbest duruş özelliği sözgelimi yüksek ataletli makinalarda, yüksek çaplı volantlı makinalarda mecburidir. Çünkü bu tarz makinalarda motorun fren kapasitesi mekanizmayı durdurmaya yetmeyeceğinden mekanik (hidrolik yada balata vb. gibi) fren üniteleri kullanılmaktadır. Eğer bu durumda serbest duruş özelliğini aktif etmesseniz sürücü 'Ov :dc bara voltajı yüksek' hatasına geçerek devre dışı kalır.

Bazı kullanıcılar serbest duruşu yanlış anlayıp “frenleme yapılmıyor, o zaman güvenli değil” diye düşünebilir. Halbuki serbest duruş, tamamen uygulamanın ihtiyacına göre seçilmesi gereken bir opsiyondur. Özellikle düşük yük ataletine sahip fan ve pompa sistemlerinde, motoru kendi ataletiyle bırakmak hem enerji açısından tasarruf sağlar hem de ekipmanın ömrünü uzatır.

Benim tecrübemde, serbest duruş özelliği küçük motorlarda çoğu zaman göz ardı edilir ama yanlış seçilen bir durdurma yöntemi gereksiz yere fren direnci ya da frenleme ünitelerinin devreye girmesine sebep olabilir. Bu da hem maliyet hem de bakım açısından ekstra yük getirir. Yani doğru yerde serbest duruş kullanmak aslında ekonomik bir çözümdür.

Öte yandan, duruş mesafesi uzun olacağından operatörlerin ve bakımcıların bu konunun farkında olması şarttır. Benim tavsiyem, makinaya serbest duruş uygulamadan önce mutlaka deneme yapılması ve duruş süresinin üretim için kabul edilebilir seviyede olduğunun teyit edilmesidir. Aksi halde sistem performansında sıkıntı yaşanabilir.

Son olarak şunu söylemek isterim: Eğer bir makinede hem serbest duruş hem de mekanik fren ünitesi varsa, sürücünün durdurma algoritması bu ikisini uyumlu çalıştıracak şekilde ayarlanmalıdır. Aksi halde sürücü DC Bus overvoltage hatasına düşer ve üretim hattı beklenmedik şekilde durur. Bu yüzden parametre ayarlarında dikkatli olmak, işin en kritik noktasıdır.

+ Güvenli duruş (STO) nedir?

+ Kalkış duruş zamanı nedir?

+ Fren direnci nedir?