IEC 61427
Yenilenebilir enerjide batarya seçimi: kapasiteden çalışma döngüsüne
IEC 61427, yenilenebilir enerji depolamasında kullanılan şarj edilebilir hücreler ve bataryalar için gereklilikleri ve performans testlerini ele alan standart serisidir. Fotovoltaik bir sistemde veya şebekeye bağlı bir depolama tesisinde, yalnızca batarya grubunun Ah değerine bakmak yeterli değildir. Enerjinin ne zaman depolandığı, hangi güçle çekildiği ve bataryanın ne sıklıkla şarj edildiği de değerlendirmeyi değiştirir.
Birinci bölüm: şebekeden bağımsız fotovoltaik uygulamalar
IEC 61427-1:2013, şebekeden bağımsız fotovoltaik sistemlerdeki hücre ve bataryalar içindir. Güneş panelinin üretimiyle yükün tüketimi aynı zamana denk gelmeyebilir; gece güneş enerjisini kullanmak için enerji gündüz depolanır. Hava koşulları nedeniyle üretimin azaldığı günler de bataryanın çalışma düzenini etkiler.
Bu bölümdeki çevrim dayanımı değerlendirmesi, düşük şarj durumunda ve yüksek şarj durumunda sığ çevrimleri içeren aşamalarla PV kullanımını temsil eder. SOC, bataryanın doluluk durumunu; deşarj derinliği ise kapasitenin ne kadarının kullanıldığını ifade eder. Sürekli tam dolum ve tam boşaltımla elde edilen bir sonuç, bu kullanım profilini tek başına anlatmaz.
İkinci bölüm: şebekeye bağlı depolamanın farklı görevleri
IEC 61427-2:2015+A1:2024, şebekeye bağlı elektrik enerjisi depolama uygulamalarındaki bataryaların dayanımını ve elektriksel performansını değerlendirir. Bu alandaki enerji depolama yöntemleri, enerji alışverişini güç dönüştürme ekipmanı üzerinden gerçekleştirir. İlgili dönüştürücü ve şebeke arayüzü ekipmanı, bu bölümün kapsamına dahil değildir.
Dayanım deneyleri arasında frekans düzenleme, yük takibi, tepe güç talebini azaltma ve fotovoltaik enerjiyi başka bir zamana taşıma görevleri bulunur. Solar sistemde enerji depolamak için seçilen profil ile hızlı şarj-deşarj değişimlerinin baskın olduğu profil aynı değildir. Raporda hangi görevin denendiğini görmek, yalnızca çevrim sayısını okumaktan daha anlamlıdır.
Tek bir batarya kimyasıyla sınırlı değildir
Seri yalnızca kurşun-asit bataryalara özgü değildir; şarj edilebilir batarya tiplerine uygulanabilen bir çerçeve sunar. Lityum iyon veya nikel-kadmiyum gibi farklı kimyalar, kendi çalışma sınırlarıyla değerlendirilir. Bütün pil çeşitlerinin aynı şarj ayarlarıyla kullanılabileceği sonucu çıkarılamaz. Genel kapsamları pil ve akü standartları rehberinde karşılaştırabilirsiniz.
100 Ah etiketi, kullanılabilir kWh bilgisinin tamamı değildir
Örnek hesap: nominal 48 V, 100 Ah bir batarya için yaklaşık etiket enerjisi 48 × 100 = 4.800 Wh, yani 4,8 kWh olur. Yalnızca hesap örneği olarak bu enerjinin %80’inin kullanılabildiğini ve dönüşüm veriminin %90 olduğunu varsayarsak yüke ulaşan enerji yaklaşık 3,46 kWh’dir. Sabit 500 W yük için bu, yaklaşık 6,9 saat demektir.
Bu oranlar standart tarafından bütün bataryalara önerilen ayarlar değildir. Gerçek sonuç; gerilim değişimi, sıcaklık, yaşlanma, yardımcı tüketimler ve üreticinin kullanım sınırlarına bağlıdır. İnverter seçimi ile sistem verimliliğini birlikte düşünün. Ayrıca kWh enerji miktarını, kW ise gücü anlatır: yeterli enerji depolamak, istenen anlık gücü mutlaka sağlayabilmek anlamına gelmez.
Şarj yönetimi ve rapor kapsamı birlikte okunmalı
MPPT işlevi, bataryanın kimyasına uygun şarj sınırlarının yerine geçmez. Şarj ekipmanı ve varsa batarya yönetim sistemi, üreticinin belirlediği gerilim, akım ve sıcaklık sınırlarıyla uyumlu olmalıdır. Pil aksesuarları seçilirken de bağlantı ve koruma düzeni dikkate alınmalıdır.
Tedarikçiden tam ürün modelini, standart bölümünü ve baskısını, test profilini ve test sonunda kalan kapasiteyi isteyin. Verim değeri sunuluyorsa ölçümün hangi sınırlar içinde yapıldığını sorun: batarya, inverter ve yardımcı cihazlar aynı ölçüm kapsamına alınmış mı? Bir performans raporu, bütün tesisin güvenlik ve şebeke bağlantı değerlendirmesini kendiliğinden tamamlamaz.
Editörün notu
“IEC 61427’ye uygun” ifadesini “benim tesisimde şu kadar yıl çalışır” diye okumayın. Önce tesisin günlük enerji ihtiyacını ve üretimsiz kalabileceği süreyi belirleyin; sonra rapordaki profille karşılaştırın. Panel gücünü artırmak ve batarya kapasitesini artırmak farklı sorunları çözer. Biri üretimi, diğeri depolama payını değiştirir.
İlgili rehberler
Solar sistemlerde batarya seçimi · MPPT nedir? · Solar aksesuarlar · IEC 62548 · IEC 62446 · UL 1741 · Pil ve akü standartları
Kaynaklar: IEC 61427-1:2013 · IEC 61427-2:2015+A1:2024 · IEC 61427-1 — Preview · IEC 61427-2 — Preview
